Κυριακή, 16 Ιουνίου, 2024

Το σενάριο της ημι-απελευθέρωσης των τούρκικων εξαγωγών είναι πολύ πιθανό

Μία διπλωματική λύση που θα κατεύναζε τις σημερινές διαφωνίες θα απελευθέρωνε άμεσα την εξαγωγή μιας περιορισμένης ποσότητας 10 - 20.000 τόνων

Η φημολογία πάει και έρχεται σχετικά με το αν η Τουρκία θα άρει την απαγόρευση των εξαγωγών χύμα ελαιολάδου που έχει επιβληθεί από την 1/08/2023  (βλ. Έκτακτη είδηση: η Τουρκία επέβαλε απαγόρευση εξαγωγών των ελαιολάδων της).

Το μόνο βέβαιο είναι πως:

  • Η ευρωπαϊκή βιομηχανία τυποποίησης και ιδίως η ισπανική και η ιταλική “διψάει” για τα συσσωρευμένα τούρκικα αποθέματα, τα οποία κανείς δεν γνωρίζει με ακρίβεια το ύψος τους. Οι πιο απαισιόδοξοι ξεκινούν από τους 100.000 τόνους και οι πιο αισιόδοξοι φθάνουν στους 170.000 τόνους. Δηλαδή αντιστοιχούν περίπου στο 1/3 των συνολικών αποθεμάτων σε όλη την ελαιοπαραγωγική Μεσόγειο.
  • Πρόκειται για ελαιόλαδα lampante.
  • Οι Τούρκοι εξαγωγείς και επαγγελματίες (operators) βιώνουν μια απειλή ολοκληρωτικής τους οικονομικής καταστροφής και είναι λογικό να αντιδρούν διαμαρτυρόμενοι με κάθε τρόπο (βλ. Οι Τούρκοι εξαγωγείς σε απόγνωση για τα συσσωρευμένα αποθέματα ελαιολάδου από την απαγόρευση εξαγωγών).
  • Η κυβέρνηση της Τουρκίας πήρε αυτήν την απόφαση με ένα πολιτικό σκεπτικό. Καθώς οι τιμές ανέβαιναν με ιλλιγγιώδη ρυθμό και προκειμένου το ελαιόλαδο να μείνει διαθέσιμο για τα λαϊκά στρώματα και γενικότερα στην εσωτερική αγορά σε ανεκτές τιμές, προτίμησε να “θυσιάσει” τις εξαγωγές της, το συνάλλαγμα που απέφεραν αλλά και τις σχέσεις της με τους Τούρκους εξαγωγείς.
  • Αυτή η απόφαση από την αρχή που πάρθηκε έως και σήμερα επηρεάζεται από ένα πολιτικό διχασμό. Το μεν Υπουργείο Εμπορίου βλέπει τα οφέλη των απρόσκοπτων εξαγωγών, ενώ το Υπουργείο Γεωργίας διακατέχεται από μια λογική εξισορρόπησης όλης της αλυσίδας αξίας από τον ελαιοπαραγωγό έως τον Τούρκο καταναλωτή.

Η σημερινή συγκυρία

Η σημερινή, κι όταν γράφουμε “σημερινή” κυριολεκτούμε, γιατί αύριο το πρωί κανείς δεν είναι βέβαιος για τις εξελίξεις, συγκυρία χαρακτηρίζεται από οξύτατες πιέσεις και σκληρές διαπραγματεύσεις όχι τόσο για το αν η τουρκική κυβέρνηση άρει την απαγόρευση των εξαγωγών αλλά οι λεπτομερείς όροι με τους οποίους αυτό θα γίνει. Δηλαδή, αν και πως θα συνοδευτεί από ποσοστώσεις (quota) και πως αυτές θα υπολογιστούν για το σύνολο ή για μέρος μόνο του τουρκικού ελαιολάδου, ανά εξαγωγέα, για ποια χρονικά διαστήματα θα αφορούν κ.λπ. με ένα επιπλέον ακανθώδες δισεπίλυτο ζήτημα, τα υπογεγραμμένα αλλά ανεκτέλεστα συμβόλαια εξαγωγών από την εποχή της απαγόρευσης.

Όλα αυτά ενδιαφέρουν άμεσα όχι μόνο τις ευρωπαϊκές ραφιναρίες που περιμένουν πώς και πώς το τουρκικό λαμπάντε, επίσης τις βιομηχανίες τυποποίησης αλλά και όλους τους επαγγελματίες (operators) όσους έχουν αποθέματα γιατί η είσοδος στην ευρωπαϊκή αγορά των τουρκικών ελαιολάδων αναπόφευκτα θα επηρεάσει τις τιμές παραγωγού των υπολοίπων χωρών.

Ας μην ξεχνάμε ότι (προ)περσι την εμπορική περίοδο 2022/23 η Τουρκία πέτυχε μια πολύ υψηλή παραγωγή της τάξης των 350.000 τόνων (όπως αντίστοιχα και η Ελλάδα καθώς όλη η Ανατολική Μεσόγειος έμεινε απείραχτη από την “κλιματική κρίση”). Αντιθέτως (πέρσι) φέτος, την 2023/24 η Τουρκία, όπως και η Ελλάδα, έχουν καταστροφικές παραγωγές κάτω των 150.000 τόνων ελαιολάδου.

Μια διπλωματική λύση, που θα κατεύναζε τις σημερινές ενδο-τουρκικές διαφωνίες, θα απελευθέρωνε άμεσα την εξαγωγή μιας περιορισμένης ποσότητας 10 – 20.000 τόνων ελαιολάδων με προσεκτικό μοίρασμα των συμβολαίων σε όλους τους ενδιαφερόμενους μέχρι οι καιρικές εξελίξεις και η ανθοφορία του Μαΐου να δώσουν σαφείς ενδείξεις σχετικά με ποιά θα είναι η αναμενόμενη εσοδεία 2024/25 στην Τουρκία αλλά και σε όλη την ελαιοπαραγωγική Μεσόγειο. Αυτή θα είχε και μία μάλλον ασήμαντη επίπτωση στις επικρατούσες τιμές παραγωγού (χύμα πρώτης ύλης). Και μετά βλέποντας και κάνοντας … 

Σχετικά άρθρα

Ακολουθήστε μας

5,044ΥποστηρικτέςΚάντε Like
1,570ΑκόλουθοιΑκολουθήστε
119ΣυνδρομητέςΓίνετε συνδρομητής
Ελιά & Ελαιόλαδο: Τεύχος 105

Πρόσφατα άρθρα

Επιλεγμένα