«Φρένο» σε εξαγωγές επιτραπέζιας ελιάς αξίας 200 εκατ. ευρώ

0

Στον αέρα βρίσκονται τα περίπου 200 εκατ. ευρώ των εξαγωγών της επιτραπέζιας ελιάς ποικιλίας Καλαμάτας, με ορατό τον κίνδυνο το σύνολο της εγχώριας παραγωγής, ήτοι 55.000 τόνοι, να καταλήξει να μεταποιείται στις ξένες αγορές.

Το πρόβλημα έχει ανακύψει εξαιτίας της σύγχυσης στις διεθνείς αγορές αναφορικά με την ονομασία της επιτραπέζιας ελιάς ποικιλίας Καλαμάτα (Kalamata olives) με την ΠΟΠ «Ελιά Καλαμάτας» / P.D.O. Elia Kalamatas που έχει κατοχυρώσει η Μεσσηνία.

Επί του πρακτέου, μολονότι η κατοχύρωση του ΠΟΠ Ελιά Καλαμάτας από τη Μεσσηνία μετράει από το 1971 (Ν.Δ. 1065/71), η χρήση της ονομασίας Kalamata olives είναι αυτή που καθιερώθηκε στα διεθνή ράφια.

Γιατί η ελληνική ποικιλία επιτραπέζιας ελιάς Καλαμάτα (Kalamata variety) αποτελεί δημοφιλή ιστορική διεθνή εμπορική ονομασία για τις εξαγωγές του προϊόντος (Calamata/Kalamata Olives) ήδη από το 1930.

Στο πέρασμα των ετών κανείς δεν είχε επηρεαστεί από αυτή τη χρήση, ωστόσο ένεκα του γεγονότος ότι η Ευρωπαϊκή Ενωση τα τελευταία χρόνια εμφανίζεται πιο αυστηρή ως προς την τήρηση των κανονισμών για την προστασία των ονομασιών προέλευσης -τουλάχιστον μεταξύ των κρατών-μελών- έχει δημιουργηθεί ζήτημα με την ελιά.

Συγκεκριμένα, από την 1η Ιανουαρίου 2015 οι αρχές της Σλοβενίας ενημέρωσαν τους Ελληνες εξαγωγείς επιτραπέζιας ελιάς ποικιλίας Καλαμάτα ότι αποσύρουν από τα ράφια των τοπικών σούπερ μάρκετ τις συσκευασίες λιανικής επιτραπέζιων ελιών που αναγράφουν Kalamata Olives. Κι αυτό γιατί ταύτισαν το όνομα της ποικιλίας Kalamata Olives με το όνομα του προϊόντος ΠΟΠ Εlia Kalamatas.

Οποιες ελληνικές ελιές λοιπόν αναγράφουν το όνομα της ποικιλίας Kalamata Olives και δεν είναι ΠΟΠ τις γυρίζουν πίσω.

Πρόκειται για τη δεύτερη χώρα που πραγματοποιεί μια τέτοια ενέργεια, αφού από το πρώτο εξάμηνο του 2013 έχουν αποσυρθεί από τα ράφια και της ιταλικής αγοράς οι συσκευασίες λιανικής που αναγράφουν Kalamata Olives.

Από τότε παρατηρούνται περιπτώσεις οριστικής διακοπής της εμπορικής συνεργασίας μεταξύ ελληνικών εξαγωγικών επιχειρήσεων και Ιταλών εισαγωγέων. Ταυτόχρονα, την ίδια περίοδο έχει ξεκινήσει η επιβολή προστίμων από τις ιταλικές ελεγκτικές υπηρεσίες σε πελάτες – αγοραστές του προϊόντος στην τοπική αγορά.

Σε αυτό το πλαίσιο η Πανελλήνια Ενωση Μεταποιητών – Τυποποιητών – Εξαγωγέων Επιτραπέζιων Ελιών ζητεί από το αρμόδιο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης να βάλει τέλος στη σύγχυση που έχει δημιουργηθεί και «μπλοκάρει» τις εξαγωγές της επιτραπέζιας ελιάς.

Οπως ανέφερε σε σχετική ημερίδα που διοργανώθηκε στο Επιμελητήριο Αιτωλοακαρνανίας στο Αγρίνιο ο πρόεδρος της ΠΕΜΕΤΕ Νέλος Γεωργούδης: «Καλούμε το υπουργείο να ενημερώσει τις αγορές του εξωτερικού ότι δεν αποτελεί παραπλάνηση του καταναλωτή η εμπορική διάθεση προϊόντος στην επισήμανση του οποίου περιλαμβάνεται η ποικιλία Καλαμάτα (Kalamataolives), ονομασία ούτως ή άλλως απολύτως διακριτή σε σχέση με την ΠΟΠ “Ελιά Καλαμάτας” / P.D.O. “Elia Kalamatas”».

Σημειώνεται ότι οι εξαγωγές επιτραπέζιας ελιάς ποικιλίας Καλαμάτα σήμερα αγγίζουν τους 55.000 τόνους ετησίως, από τους οποίους μόνο 190 τόνοι είναι Ονομασίας Προέλευσης.
Η ετήσια συνολική αξία που εισρέει από τις εξαγωγές της επιτραπέζιας ελιάς ποικιλίας Καλαμάτα φτάνει τα 200 εκατ. και αφορά περί τους 45.000 τόνους. Ο κύριος όγκος της ελληνικής παραγωγής της ποικιλίας επιτραπέζιας ελιάς ποικιλίας Καλαμάτα παράγεται σήμερα στους νομούς Αιτωλοακαρνανίας, Λακωνίας και Φθιώτιδας, με συνολική μέση ετήσια παραγωγή 55.000 τόνους.

Στο πλαίσιο αυτό η ΠΕΜΕΤΕ ζητεί να υπάρξει ένα εθνικό ΠΟΠ, όπως είναι η φέτα, αντί για εντοπισμό μόνο σε μικρή ζώνη, αφού έτσι κι αλλιώς δεν παράγουν όλοι οι νομοί της χώρας τέτοιου τύπου ελιές.

«Κινδυνεύουμε να χάσουμε τις αγορές, να μην μπορούμε να πουλήσουμε την ελιά Αιτωλοακαρνανίας που είναι το 50% της εγχώριας παραγωγής» επισήμανε ο Ζούκας Κώστας, μέλος δ.σ. της Ενωσης. Σημειώνεται ότι η ΠΕΜΕΤΕ εκπροσωπεί το 90% των ελληνικών εξαγωγών και διακίνησης της επιτραπέζιας ελιάς στις διεθνείς αγορές και οι περίπου 55 επιχειρήσεις μέλη της διακινούν πάνω από το 75% της εγχώριας παραγωγής.

Ποιες είναι οι συνέπειες

Στον βαθμό που αυξηθεί η λίστα με τις αγορές που διακόπτουν την εισαγωγή επιτραπέζιας ελιάς καλαμών, οι συνέπειες θα είναι ισχυρές για τις επιχειρήσεις του κλάδου, καθώς θα ανοίξει ο δρόμος για μεταφορά της μεταποίησης, τυποποίησης, επεξεργασίας και συσκευασίας του προϊόντος εκτός Ελλάδας με συνακόλουθη απώλεια της προστιθέμενης αξίας του προϊόντος προς όφελος άλλων ανταγωνιστριών – ελαιοπαραγωγικών χωρών.

Της Δανάης Αλεξάκη, Ναυτεμπορική 10/3/15