Στην Ισπανία άδειασαν τα ράφια, στην Ελλάδα όχι

382

Στην Ισπανία οι καταναλωτές υπό τον πανικό του κορωνοϊού άδειασαν τα ράφια των σούπερ μάρκετ όχι μόνο από ρύζια, αλεύρια, μακαρόνια, όσπρια και κάθε λογής απορρυπαντικά -ακριβώς όπως και στην Ελλάδα- «σήκωσαν» όμως και τα έλαια, ελαιόλαδα και σπορέλαια, κάτι που δεν παρατηρήθηκε στη χώρα μας. Γιατί άραγε;

Η διαφορά συμπεριφοράς οφείλεται στο ότι η Ισπανία, από την αρχή του ’80, μετά το τεράστιο διατροφικό σκάνδαλο / τραγωδία των χιλιάδων θανάτων από το νοθευμένο κραμβέλαιο, «έκοψε μαχαίρι» το χύμα κι έτσι ο καταναλωτής θα προμηθευτεί το ελαιόλαδό του αποκλειστικά σε επώνυμες σφραγισμένες συσκευασίες έως και 5 λίτρα από τα επίσημα κανάλια λιανικής. Παράλληλα στην Ισπανία αξιοποίησαν πλήρως την επιδότηση («ενίσχυση στην κατανάλωση»), που εισέπραττε ο τυποποιητής. Αντιθέτως στη χώρα μας «οργιάζει» ο 16κιλος ανώνυμος «τενεκές». Στις δεκαετίες ’80 και ’90 ο κλάδος έχασε την ιστορική ευκαιρία να κατακτήσει την πραγματική αγορά, το ράφι. Μέσα σε ένα τσουνάμι αθέμιτου ανταγωνισμού σε βάρος των σωστών επιχειρήσεων αρκέστηκε να δηλώνει ποσότητα τυποποίησης 180.000 τόνων (επί 135 δρχ/κιλό), που στη συνέχεια «εξατμίστηκαν» κι έτσι σήμερα κινείται «στα ρηχά» των 60 – 65.000 τόνων, μαζί με τις εξαγωγές. Επιπλέον, να σημειώσουμε ότι οι οι τιμές των ελαιολάδων στα σούπερ μάρκετ στη χώρα μας μας είναι υπερδιπλάσιες των ισπανικών.

Έτσι λοιπόν, τώρα με τον κορωνοϊό, όσα νοικοκυριά στη Νότιο Ελλάδα είχαν έλλειψη σε (απόθεμα) ελαιολάδου σήκωσαν το τηλέφωνο και παρήγγειλαν κάποιους «τενεκέδες» από το χωριό, δηλ. κάποιον συγγενή ή φίλο, παραγωγό ή ελαιοτριβέα (ευκαιρία να διώξουν τα σχετικά μεγάλα αποθέματα της εποχής που κινδυνεύουν να τους μείνουν στα χέρια λόγω έλλειψης ζήτησης από το οργανωμένο εμπόριο για πολλούς και διάφορους λόγους). Χαρακτηριστικό το γεγονός ότι στη Βόρεια Ελλάδα, που δεν είναι εύκολη γεωγραφικά η πρόσβαση στο χύμα ελαιόλαδο, εκεί οι τοπικές αλυσίδες καταγράφουν αυξημένες πωλήσεις σε τυποποιημένο ελαιόλαδο.

Να κλείσω λέγοντας ότι εδώ και πολλά – πολλά χρόνια έχω προτείνει σαν αντίδοτο στον 16κιλο τενεκέ το «5λιτρο του παραγωγού» (βλ. και Εγκυκλοπαίδεια Ελαιοκομίας, κεφ 38, σελ 657-658, όπου μάλιστα το αξιολογώ ως την 1η προτεραιότητα από όλα τα μέτρα, σελ 678). Πρόκειται για ένα σύστημα ανάλογο του μελισσοκόμου σε συσκευασίες 950 γρ. με μια ταινία ασφαλείας με τα στοιχεία του. Εδώ θα είχαμε τον ελαιοπαραγωγό να διακινεί νόμιμα το ελαιόλαδό του σε 5λιτρα με μια ετικέτα με τα ατομικά του στοιχεία που επικολλά το ελαιοτριβείο σε μια απλή γραμμή συσκευασίας, στη συνέχεια του διαχωριστήρα. Δυστυχώς και περιέργως οι ΣΕΒΙΤΕΛ/ΕΣΒΙΤΕ, αλλά και οι ΕΔΟΕ(Ε), ποτέ δεν εξέτασαν αυτή την ιδέα, αρκούμενοι επί δεκαετίες να καταγγέλλουν το παρεμπόριο και τη νοθεία ζητώντας την πάταξή της, άνευ όμως αποτελέσματος…